Truyền thông giáo dục sức khỏe · 06/11/2026 · Tác giả: Y Khoa Kỳ Hòa
Hạ đường huyết là biến chứng cấp có thể xảy ra ở người đang điều trị đái tháo đường, nếu không xử trí kịp có thể gây ngất, co giật. Bài viết giúp người bệnh và gia đình nhận biết sớm và xử trí đúng.
Hạ đường huyết là gì?
Hạ đường huyết là khi lượng đường trong máu xuống quá thấp, thường dưới 3,9 mmol/l (70 mg/dl). Não là cơ quan rất cần đường để hoạt động, nên khi thiếu đường, các triệu chứng xuất hiện nhanh.
Vì sao người đái tháo đường bị hạ đường huyết?
- Dùng thuốc hoặc tiêm điều trị đái tháo đường quá liều, sai giờ.
- Bỏ bữa, ăn trễ, ăn ít hơn thường lệ sau khi đã dùng thuốc.
- Vận động nhiều hơn bình thường mà không ăn thêm.
- Uống rượu bia, nhất là khi bụng đói.
- Người cao tuổi, người có bệnh thận, gan.
Dấu hiệu nhận biết
- Run tay, vã mồ hôi, hồi hộp, tim đập nhanh.
- Đói cồn cào, chóng mặt, nhức đầu.
- Bủn rủn tay chân, mệt lả, da tái.
- Lo lắng, cáu gắt, nói lắp, nhìn mờ.
- Nặng hơn: lú lẫn, hành vi bất thường, co giật, ngất, hôn mê.
- Ban đêm: ác mộng, ra mồ hôi nhiều, sáng dậy đau đầu.
Người cao tuổi và người bị đái tháo đường lâu năm có thể không có dấu hiệu báo trước rõ ràng.
Xử trí nhanh theo quy tắc 15 - 15
- Nếu có máy, đo đường huyết ngay.
- Nếu người bệnh còn tỉnh, cho ăn hoặc uống khoảng 15 gam đường hấp thu nhanh: nửa ly nước trái cây hoặc nước ngọt, 1 muỗng canh đường hoặc mật ong pha nước, 3 đến 4 viên kẹo ngọt.
- Nghỉ ngơi và đo lại sau 15 phút; nếu vẫn thấp hoặc còn triệu chứng, lặp lại thêm một lần.
- Khi đã ổn, ăn thêm bữa nhẹ có tinh bột như bánh mì, cơm nếu chưa đến bữa chính.
- Người bệnh lơ mơ, co giật, bất tỉnh: không đổ nước, thức ăn vào miệng vì dễ sặc; đặt nằm nghiêng và gọi cấp cứu 115 ngay.
Phòng ngừa hạ đường huyết
- Ăn đúng giờ, không bỏ bữa; dùng thuốc đúng liều, đúng giờ.
- Luôn mang theo kẹo hoặc gói đường khi ra ngoài.
- Ăn nhẹ trước khi tập thể dục; đo đường huyết trước và sau khi tập nếu được dặn.
- Hạn chế rượu bia, không uống khi đói.
- Báo cho người thân, đồng nghiệp biết mình bị đái tháo đường và cách xử trí.
Nếu hay bị hạ đường huyết, người bệnh cần đi khám để bác sĩ điều chỉnh điều trị, không tự ý giảm hay ngưng thuốc. Anh chị có thể đến khám trực tiếp trong giờ làm việc tại Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa, 266A - 268, Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP.HCM. Hotline 028.3868.1097, Zalo 082.299.3377.