Truyền thông giáo dục sức khỏe · 4/9/2026 · Tác giả: Y Khoa Kỳ Hòa
Tuổi cao thì huyết áp cao không phải chuyện đương nhiên, và một lần đo chưa nói lên điều gì. Đo đúng cách, theo dõi nhiều ngày mới giúp bác sĩ đánh giá chính xác.
Nhiều quý cô chú anh chị đã quen tự đo huyết áp ở nhà. Song vẫn còn hai quan niệm chưa đúng: tuổi càng cao thì huyết áp cao là bình thường, và đo một lần thấy cao là đã bị tăng huyết áp. Thực ra, huyết áp của người lớn tuổi cần được xem qua nhiều lần đo đúng kỹ thuật, đặt trong tình trạng sức khỏe chung của từng người.
Ngưỡng tăng huyết áp hiện nay
Huyết áp gồm hai chỉ số tâm thu (số trên) và tâm trương (số dưới), đơn vị mmHg. Theo hướng dẫn năm 2024 của Hội Tim mạch châu Âu (ESC):
- Đo tại phòng khám: được xem là tăng huyết áp khi từ 140/90 mmHg trở lên.
- Đo tại nhà: ngưỡng thấp hơn, vào khoảng từ 135/85 mmHg trở lên, lấy trung bình nhiều lần đo.
Không có một con số chung cho mọi người lớn tuổi; huyết áp mục tiêu còn tùy tuổi, thể trạng, bệnh tim, bệnh thận, đái tháo đường, nguy cơ té ngã và nhất là việc cơ thể có chịu được thuốc hay không.
Một kiểu hay gặp ở tuổi già là tăng huyết áp tâm thu đơn độc: số trên cao nhưng số dưới không tăng theo, một phần do động mạch cứng dần theo năm tháng. Ngược lại, huyết áp quá thấp cũng chẳng phải tin vui nếu kèm chóng mặt, choáng, ngất, mệt hay té ngã.
Vì sao một lần đo chưa đủ
Huyết áp lên xuống trong ngày, chịu tác động của cảm xúc, cơn đau, vận động, thuốc lá, cà phê, mất ngủ cùng nhiều yếu tố khác. Một lần đo ra 150/90 mmHg chưa phải lý do để hoảng, cũng như một lần ra 120/70 mmHg chưa phải lý do để yên tâm. Điều đáng tin hơn là xu hướng qua nhiều ngày.
Cách đo huyết áp tại nhà cho chính xác
- Ngồi nghỉ yên ít nhất 5 phút; không đo ngay sau khi vận động, hút thuốc hay uống cà phê.
- Ngồi dựa lưng, hai bàn chân đặt trên sàn, không vắt chéo; cánh tay để trên mặt bàn ngang mức tim; không nói chuyện khi đo.
- Dùng máy đo điện tử loại quấn bắp tay đã được kiểm định, vòng bít vừa với cỡ cánh tay.
- Mỗi lượt đo 2 lần, cách nhau chừng 1 phút, ghi lại cả hai kết quả.
- Khi cần theo dõi, đo 2 lần buổi sáng và 2 lần buổi tối trong ít nhất 3 ngày, lý tưởng là 7 ngày. Buổi sáng đo trước khi ăn và trước khi uống thuốc, buổi tối đo trước lúc đi ngủ.
Bác sĩ sẽ dựa vào giá trị trung bình của các lần đo để đánh giá.
Chú ý hạ huyết áp khi đứng dậy
Ở người lớn tuổi, huyết áp có thể tụt khi đứng lên sau một lúc ngồi hay nằm lâu, gây chóng mặt, choáng, thậm chí ngất. Với người hay chóng mặt khi đứng dậy, từng bị ngã hoặc đang điều trị tăng huyết áp, bác sĩ có thể đo huyết áp ở tư thế nằm hoặc ngồi, rồi đo lại sau khi đứng.
Khi nào cần đi khám
- Huyết áp đo ở nhà, tính trung bình, thường xuyên từ 135/85 mmHg trở lên: mang sổ ghi chép đến để bác sĩ đánh giá. Không tự tăng, giảm hay ngừng thuốc chỉ dựa vào vài lần đo.
- Huyết áp thấp kèm chóng mặt, ngất, mệt lả hoặc té ngã.
- Huyết áp tăng rất cao kèm méo miệng, yếu liệt, khó thở, đau ngực, lơ mơ hay đau đầu dữ dội: cần đi cấp cứu.
Địa điểm thăm khám tăng huyết áp ở người cao tuổi uy tín tại Thành phố Hồ Chí Minh
Gần 20 năm đồng hành cùng sức khỏe người dân Thành phố, Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa quy tụ đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao, tận tâm trong từng lần thăm khám. Khi cần kiểm tra tăng huyết áp ở người cao tuổi, bác sĩ chuyên khoa Nội tổng hợp sẽ lắng nghe, thăm khám kỹ và giải thích cặn kẽ để cô chú và người nhà hiểu rõ tình trạng của mình, rồi cùng chọn hướng điều trị và theo dõi phù hợp.
Mọi hoạt động khám chữa bệnh tại Trung tâm đều theo Giấy phép số 00449/HCM-GPHĐ và danh mục kỹ thuật đã được Sở Y tế TP.HCM phê duyệt (Quyết định 471/QĐ-SYT). Trung tâm là cơ sở khám chữa bệnh ban đầu theo hợp đồng với BHXH TP.HCM, nhận khám bảo hiểm y tế cả ngày thứ Bảy; chứng chỉ hành nghề của 24 bác sĩ được công khai tại trang Đội ngũ bác sĩ.
Huyết áp không phải một con số cố định. Anh chị có thể đưa người thân đến Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa, lấy số thứ tự và khám chuyên khoa Nội tổng hợp, nhớ mang theo sổ ghi huyết áp ở nhà để bác sĩ có thêm thông tin đánh giá.
Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa
Địa chỉ: 266A - 268, Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP.HCM
Giờ làm việc: thứ Hai đến thứ Bảy, 06:30 - 11:30 và 13:00 - 17:00 (Chủ nhật nghỉ)
Hotline: 028.3868.1097
Nguồn: Báo Sức khỏe và Đời sống
