Truyền thông giáo dục sức khỏe · 11/9/2026 · Tác giả: Y Khoa Kỳ Hòa
Khó tiêu kéo dài khiến người cao tuổi ăn kém, thiếu chất. Chăm sóc chưa đúng cách có thể làm triệu chứng nặng thêm hoặc khiến gia đình bỏ lỡ một bệnh đang tiềm ẩn.
Ở tuổi già, khó tiêu là chuyện khá thường gặp. Nguyên nhân có thể đến từ việc hệ tiêu hóa yếu đi theo tuổi, cách ăn uống, tác dụng phụ của thuốc đang dùng hoặc bệnh của đường tiêu hóa. Vì vậy, khi ông bà bị khó tiêu dai dẳng hay hay tái lại, quý cô chú anh chị nên cho đi khám để biết nguyên nhân thay vì tự xử lý ở nhà.
Năm sai lầm thường gặp
Tự mua thuốc cho ông bà uống. Thấy người lớn tuổi đau bụng, đầy hơi, ợ nóng, nhiều nhà ra hiệu thuốc mua về cho uống mà không hỏi bác sĩ. Thuốc dùng sai dễ sinh tác dụng phụ, tương tác với thuốc bệnh nền, và còn che mất dấu hiệu của bệnh nặng, làm chậm việc chẩn đoán.
Chỉ cho ăn cháo, uống sữa. Cháo loãng và sữa thường được xem là dễ tiêu. Nhưng ăn cháo suốt thời gian dài thì không đủ năng lượng, đạm, vitamin và khoáng chất. Sữa lại có thể gây đầy bụng ở một số người, nhất là người không dung nạp lactose. Bữa ăn nên đa dạng, hợp với sức tiêu hóa và bệnh đi kèm.
Ép ăn thật nhiều. Sợ ông bà sụt cân, con cháu hay cố ép ăn. Ăn một lúc quá nhiều khiến dạ dày quá tải, càng đầy bụng, mau no, khó chịu. Tốt hơn là chia nhỏ thành nhiều bữa trong ngày, chọn món giàu chất mà dễ tiêu và để ý xem người bệnh hợp với món nào.
Cho rằng khó tiêu là chuyện của tuổi già. Khó tiêu, chán ăn, sụt cân không nên xem là bình thường. Nhất là khi triệu chứng mới xuất hiện ở người lớn tuổi, đó có thể là bệnh dạ dày - tá tràng hay bệnh tiêu hóa khác.
Tự cho dùng thuốc để đi cầu thường xuyên. Người cao tuổi khó tiêu hay kèm táo bón, nhưng dùng thuốc đi cầu thường xuyên mà không có chỉ định dễ dẫn đến mất nước, tiêu chảy, rối loạn điện giải, lại khiến người bệnh quen phụ thuộc thuốc.
Dấu hiệu cần đưa đi khám
- Sụt cân mà không rõ lý do.
- Nôn kéo dài, nôn ra máu hoặc đi cầu phân đen.
- Nuốt khó, đau bụng dai dẳng.
- Thiếu máu, sức khỏe sa sút nhanh.
Ăn uống thế nào cho dễ tiêu
- Đạm: thịt nạc, gà vịt bỏ da, cá, trứng, đậu phụ, chế phẩm từ sữa nếu hợp; ưu tiên hấp, luộc, nấu mềm, hạn chế chiên rán.
- Chất béo: dùng dầu thực vật vừa phải, bớt mỡ động vật, da, nội tạng và món chiên nhiều dầu.
- Rau củ, trái cây: chọn rau củ nấu thật mềm như cà rốt, bí đỏ, rau ngót, mồng tơi, khoai tây; trái cây chín mềm như đu đủ, chuối, lê, táo tùy khả năng ăn được. Người còn nhai nuốt tốt thì không cần xay nhuyễn mọi thứ.
- Cách ăn: ăn chậm, nhai kỹ, chia nhiều bữa nhỏ, không ăn quá no. Nước uống đủ theo nhu cầu; người bệnh tim, thận hay cần hạn chế nước thì làm theo dặn dò của bác sĩ.
Món nên hạn chế
Tùy mỗi người, một số món có thể làm khó tiêu nặng hơn:
- Đồ chiên rán, thức ăn nhanh, món nhiều dầu mỡ.
- Món quá cay với ớt, tiêu, mù tạt.
- Rượu bia, cà phê, trà đặc, nước có gas.
- Đồ muối chua nếu thấy khó chịu hoặc không hợp với bệnh đi kèm.
- Một số loại đậu dễ sinh hơi nếu người bệnh nhạy cảm.
Không có một thực đơn kiêng chung cho mọi người lớn tuổi. Bữa ăn nên dựa trên nguyên nhân khó tiêu, bệnh nền, thể trạng dinh dưỡng và sức tiêu hóa của từng người, tránh kiêng khem quá mức.
Địa điểm thăm khám khó tiêu kéo dài uy tín tại Thành phố Hồ Chí Minh
Với gần 20 năm kinh nghiệm cùng đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao, Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa là địa chỉ quen thuộc của nhiều gia đình tại TP.HCM khi cần thăm khám khó tiêu kéo dài. Tại đây, bác sĩ chuyên khoa Nội tổng hợp sẽ lắng nghe, thăm khám kỹ và giải thích cặn kẽ để anh chị hiểu rõ tình trạng của mình, rồi cùng chọn hướng điều trị và theo dõi phù hợp.
Siêu âm và nội soi được thực hiện ngay tại Trung tâm, giúp anh chị hoàn tất việc kiểm tra ở cùng một nơi, thuận tiện cho những lần tái khám và theo dõi lâu dài.
Mọi hoạt động khám chữa bệnh tại Trung tâm đều theo Giấy phép số 00449/HCM-GPHĐ và danh mục kỹ thuật đã được Sở Y tế TP.HCM phê duyệt (Quyết định 471/QĐ-SYT). Trung tâm là cơ sở khám chữa bệnh ban đầu theo hợp đồng với BHXH TP.HCM, nhận khám bảo hiểm y tế cả ngày thứ Bảy; chứng chỉ hành nghề của 24 bác sĩ được công khai tại trang Đội ngũ bác sĩ.
Khi ông bà khó tiêu kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường, anh chị có thể đưa đến Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa, lấy số thứ tự và khám chuyên khoa Nội tổng hợp. Khi cần, bác sĩ sẽ chỉ định nội soi tiêu hóa hoặc xét nghiệm phù hợp để tìm nguyên nhân.
Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa
Địa chỉ: 266A - 268, Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP.HCM
Giờ làm việc: thứ Hai đến thứ Bảy, 06:30 - 11:30 và 13:00 - 17:00 (Chủ nhật nghỉ)
Hotline: 028.3868.1097
Nguồn: Báo Sức khỏe và Đời sống
