Truyền thông giáo dục sức khỏe · 24/8/2026 · Tác giả: Y Khoa Kỳ Hòa
Ngủ ít, hay thức giấc ở người lớn tuổi thường bị xem là lẽ tự nhiên. Nhưng mất ngủ kéo dài ảnh hưởng trí nhớ, tâm trạng và sức khỏe, cần được khám tìm nguyên nhân.
Khi có tuổi, thời gian ngủ sâu ngắn lại, người ta dễ tỉnh giấc lúc nửa đêm, thức dậy từ rất sớm rồi không ngủ lại được. Điều đó đúng, nhưng nếu tình trạng này kéo dài, khiến ông bà mệt mỏi, hay quên hoặc ảnh hưởng sinh hoạt ban ngày, thì có thể đó là một rối loạn cần được bác sĩ đánh giá. Quý cô chú anh chị đừng vội cho rằng "già rồi ai cũng vậy".
Các rối loạn giấc ngủ thường gặp
- Mất ngủ: khó vào giấc, thức dậy nhiều lần trong đêm, tỉnh quá sớm hoặc nằm lâu mà vẫn thấy ngủ không đủ. Ban ngày người mệt, kém tỉnh táo, hay buồn ngủ.
- Ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn: ngáy to, có lúc ngừng thở, thở hổn hển hay giật mình thức dậy vì khó thở; sáng ra nhức đầu, ban ngày buồn ngủ nhiều. Để lâu không phát hiện, ngưng thở khi ngủ có thể liên quan tới tăng huyết áp, đẩy cao nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch.
- Hội chứng chân không yên: chân tê, bứt rứt, khó chịu như kiến bò, nhất là khi nằm nghỉ buổi tối, phải cử động chân cho đỡ nên khó ngủ.
- Bệnh thần kinh như Parkinson, Alzheimer hay sa sút trí tuệ: làm đảo lộn nhịp thức ngủ, ban ngày ngủ nhiều, ban đêm lại tỉnh.
Vì sao tuổi già dễ mất ngủ
- Thay đổi sinh học theo tuổi: đồng hồ sinh học dịch chuyển, giấc ngủ sâu giảm, việc tiết melatonin (hormone điều hòa nhịp thức ngủ) cũng thay đổi.
- Bệnh mạn tính (suy tim, COPD, thoái hóa khớp, đái tháo đường, tăng huyết áp...) gây đau, khó thở, tiểu đêm làm giấc ngủ đứt quãng.
- Một số thuốc đang dùng cho bệnh khác có thể gây khó ngủ, hoặc làm tiểu đêm nhiều hơn nếu uống không đúng giờ. Không nên tự ngưng thuốc mà hãy hỏi bác sĩ.
- Tâm lý: buồn vì mất người thân, cảm giác cô đơn, nỗi lo tiền bạc, bệnh tật, cùng lo âu hay trầm cảm.
Thiếu ngủ lâu ngày ảnh hưởng thế nào
Ngủ không đủ trong thời gian dài khiến người lớn tuổi giảm trí nhớ, kém tập trung, phản xạ chậm, dễ té ngã vì buồn ngủ hay choáng váng. Giấc ngủ kém còn ảnh hưởng tâm trạng, huyết áp, tim mạch, khiến dễ trầm cảm, lo âu hơn, và được ghi nhận là có liên quan đến suy giảm nhận thức. Nếu mất ngủ kèm ngáy to, có cơn ngừng thở hoặc ban ngày buồn ngủ quá mức, cần đi khám để kiểm tra hội chứng ngưng thở khi ngủ.
Giúp ông bà ngủ ngon hơn
- Đi ngủ và thức dậy vào giờ gần như cố định; hạn chế ngủ ngày quá lâu, nhất là cuối buổi chiều.
- Vận động ban ngày với dưỡng sinh, thái cực quyền, đi bộ hay bài tập nhẹ; tránh tập mạnh sát giờ ngủ.
- Bớt thuốc lá, nước tăng lực, trà đặc, cà phê, nhất là từ chiều trở đi.
- Phòng ngủ yên tĩnh, ánh sáng dịu, nhiệt độ dễ chịu; cất điện thoại, máy tính trước giờ ngủ.
- Kiểm soát tốt bệnh nền và nhờ bác sĩ xem lại các thuốc đang dùng nếu nghi chúng làm khó ngủ.
- Không tự dùng thuốc không rõ nguồn gốc để dễ ngủ.
Khi nào nên đi khám
Nên đưa ông bà đi khám khi mất ngủ kéo dài, đêm nào cũng chỉ ngủ khoảng 4 - 5 tiếng, ban ngày buồn ngủ quá mức, ngáy to hoặc có dấu hiệu ngừng thở khi ngủ. Trí nhớ giảm rõ, tâm trạng thay đổi, lo âu hay buồn chán đi kèm mất ngủ cũng là lý do nên đi khám.
Địa điểm thăm khám mất ngủ ở người cao tuổi uy tín tại Thành phố Hồ Chí Minh
Gần 20 năm đồng hành cùng sức khỏe người dân Thành phố, Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa quy tụ đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao, tận tâm trong từng lần thăm khám. Khi cần kiểm tra mất ngủ ở người cao tuổi, bác sĩ chuyên khoa Nội tổng hợp sẽ lắng nghe, thăm khám kỹ và giải thích cặn kẽ để cô chú và người nhà hiểu rõ tình trạng của mình, rồi cùng chọn hướng điều trị và theo dõi phù hợp.
Mọi hoạt động khám chữa bệnh tại Trung tâm đều theo Giấy phép số 00449/HCM-GPHĐ và danh mục kỹ thuật đã được Sở Y tế TP.HCM phê duyệt (Quyết định 471/QĐ-SYT). Trung tâm là cơ sở khám chữa bệnh ban đầu theo hợp đồng với BHXH TP.HCM, nhận khám bảo hiểm y tế cả ngày thứ Bảy; chứng chỉ hành nghề của 24 bác sĩ được công khai tại trang Đội ngũ bác sĩ.
Anh chị có thể đưa người thân đến Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa, lấy số thứ tự và khám chuyên khoa Nội tổng hợp để bác sĩ tìm nguyên nhân, kiểm tra bệnh nền và các thuốc đang dùng; với tình trạng ngáy to, chuyên khoa Tai Mũi Họng cũng có thể hỗ trợ đánh giá.
Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa
Địa chỉ: 266A - 268, Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP.HCM
Giờ làm việc: thứ Hai đến thứ Bảy, 06:30 - 11:30 và 13:00 - 17:00 (Chủ nhật nghỉ)
Hotline: 028.3868.1097
Nguồn: Báo Sức khỏe và Đời sống
