Truyền thông giáo dục sức khỏe · 3/9/2026 · Tác giả: Y Khoa Kỳ Hòa
Viêm phế quản cấp phần lớn do virus và tự lui, nhưng ở người cao tuổi có bệnh tim phổi, bệnh dễ trở nặng. Biết dấu hiệu cảnh báo giúp gia đình đưa đi khám đúng lúc.
Viêm phế quản cấp là tình trạng lớp niêm mạc phế quản bị viêm, thường xảy ra sau một đợt nhiễm trùng hô hấp. Ai cũng có thể mắc, nhưng ở người lớn tuổi, miễn dịch đã yếu đi và đường thở tự làm sạch kém hơn, nên tình trạng viêm dễ kéo dài và sinh biến chứng. Quý cô chú anh chị càng cần để ý nếu ông bà đang có bệnh tim hoặc bệnh phổi.
Nhận biết viêm phế quản cấp
Khi phế quản viêm, đường thở tiết nhiều chất nhầy và gây ho. Thủ phạm thường là virus (cảm lạnh, cúm và nhiều loại virus hô hấp khác), còn vi khuẩn thì hiếm hơn. Bệnh hay đến sau một lần cảm, cúm, và khói thuốc, bụi, hóa chất, không khí ô nhiễm có thể làm ho dai dẳng hơn. Các biểu hiện thường thấy:
- Ho kéo dài, có thể nặng hơn về đêm hoặc lúc nằm. Ban đầu ho khan, sau có đờm.
- Khạc đờm, thấy vướng đờm trong cổ.
- Khó thở, nặng ngực, thở khò khè.
- Mệt, uể oải.
- Có thể kèm sốt nhẹ, ớn lạnh, nhức đầu, đau mình.
Đờm có thể trắng, vàng hay xanh, nhưng màu đờm không đủ để kết luận là nhiễm vi khuẩn. Ở người cao tuổi, bệnh còn có thể không điển hình: không sốt cao mà mệt nhiều, ăn kém, thở nhanh, lú lẫn hoặc đi lại yếu hẳn. Những dấu hiệu này cần được chú ý, nhất là ở người có bệnh nền.
Vì sao người lớn tuổi dễ trở nặng
Tuổi già làm cơ hô hấp yếu đi, phản xạ ho giảm, khó khạc đờm ra ngoài, nên dịch tiết dễ đọng lại, tạo chỗ cho vi sinh vật sinh sôi. Những ai đang có suy tim, hen phế quản, COPD, đái tháo đường, bệnh làm suy giảm miễn dịch, hoặc hút thuốc lâu năm thì càng dễ trở nặng. Cũng cần biết rằng biểu hiện của bệnh dễ lẫn với viêm phổi, đợt cấp COPD hay suy tim, nên đừng tự chẩn đoán chỉ qua ho và đờm.
Dấu hiệu cần đưa đi khám sớm
Nên đưa ông bà đi khám khi ho kéo dài, triệu chứng nặng dần hoặc ảnh hưởng đến ăn ngủ, sinh hoạt. Cần đến cơ sở y tế ngay nếu có:
- Khó thở, thở nhanh, cảm giác hụt hơi.
- Đau ngực, nhất là khi hít thở hoặc ho.
- Sốt cao hoặc sốt nhiều ngày.
- Ho ra máu.
- Lú lẫn, ngủ li bì bất thường, lơ mơ.
- Tím môi hoặc tím đầu ngón tay.
- Máy đo SpO2 tại nhà (nếu có và đã được hướng dẫn) cho thấy chỉ số giảm.
- Người có bệnh tim phổi mà triệu chứng hô hấp tăng nhanh.
Đây có thể là dấu hiệu của viêm phổi hoặc biến chứng khác, cần được xử trí kịp thời.
Chăm sóc và điều trị
Phần lớn ca bệnh do virus sẽ tự cải thiện. Việc chính là nghỉ ngơi, giữ ấm, uống đủ nước (trừ khi bác sĩ dặn hạn chế), tránh khói thuốc và những thứ kích thích đường thở. Thuốc điều trị triệu chứng cần được bác sĩ chọn cho hợp với từng người, vì người cao tuổi thường đang dùng nhiều loại thuốc, dễ bị tương tác.
Không nên tự mua thuốc về uống. Bệnh chủ yếu do virus, nhiều loại thuốc người dân hay tự mua không tác động lên virus, dùng không cần thiết còn gây tác dụng phụ, dị ứng và làm tình trạng nhờn thuốc tăng lên. Bác sĩ sẽ dựa vào thăm khám và các dấu hiệu nhiễm khuẩn để quyết định dùng thuốc gì.
Phòng bệnh hô hấp cho ông bà
- Rửa tay thường xuyên, tránh tiếp xúc gần người đang bệnh, đeo khẩu trang nơi đông người hay khói bụi.
- Tránh hoàn toàn khói thuốc lá.
- Tiêm phòng theo khuyến cáo, như tiêm phòng cúm và các mũi phòng bệnh hô hấp dành cho người cao tuổi, người có bệnh nền.
- Ăn đủ chất, vận động vừa sức, ngủ đủ giấc, kiểm soát tốt bệnh mạn tính.
Địa điểm thăm khám viêm phế quản cấp uy tín tại Thành phố Hồ Chí Minh
Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa có gần 20 năm kinh nghiệm khám chữa bệnh tại TP.HCM, cùng đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao và cách làm việc chu đáo, rõ ràng. Với viêm phế quản cấp, bác sĩ chuyên khoa Nội tổng hợp sẽ lắng nghe, thăm khám kỹ và giải thích cặn kẽ để anh chị hiểu rõ tình trạng của mình, rồi cùng chọn hướng điều trị và theo dõi phù hợp.
X-quang số hóa được thực hiện ngay tại Trung tâm, giúp anh chị hoàn tất việc kiểm tra ở cùng một nơi, thuận tiện cho những lần tái khám và theo dõi lâu dài.
Trung tâm hoạt động theo Giấy phép số 00449/HCM-GPHĐ, có danh mục kỹ thuật được Sở Y tế TP.HCM phê duyệt (Quyết định 471/QĐ-SYT) và là cơ sở khám chữa bệnh ban đầu theo hợp đồng với BHXH TP.HCM, nhận khám bảo hiểm y tế cả ngày thứ Bảy. Thông tin chứng chỉ hành nghề của 24 bác sĩ được công khai tại trang Đội ngũ bác sĩ.
Khi ông bà ho kéo dài hoặc mệt, khó thở hơn thường lệ, anh chị có thể đưa đến Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa, lấy số thứ tự và khám chuyên khoa Nội tổng hợp. Khi cần, bác sĩ sẽ chỉ định chụp X-quang phổi hoặc xét nghiệm phù hợp.
Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa
Địa chỉ: 266A - 268, Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP.HCM
Giờ làm việc: thứ Hai đến thứ Bảy, 06:30 - 11:30 và 13:00 - 17:00 (Chủ nhật nghỉ)
Hotline: 028.3868.1097
Nguồn: Báo Sức khỏe và Đời sống
