T2-T7: 06:30-11:30 · 13:00-17:00 266A - 268 Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP. Hồ Chí Minh

Zona thần kinh (giời leo): dấu hiệu sớm và cách chăm sóc đúng

Zona thần kinh, dân gian gọi là giời leo, gây phát ban mụn nước thành dải kèm đau rát dữ dội. Bài viết giúp anh chị nhận biết sớm, chăm sóc đúng và tránh biến c...

Truyền thông giáo dục sức khỏe · 04/11/2026 · Tác giả: Y Khoa Kỳ Hòa

Zona thần kinh, dân gian gọi là giời leo, gây phát ban mụn nước thành dải kèm đau rát dữ dội. Bài viết giúp anh chị nhận biết sớm, chăm sóc đúng và tránh biến chứng đau kéo dài.

Zona thần kinh do đâu?

Zona do cùng loại virus gây bệnh thủy đậu. Sau khi một người khỏi thủy đậu, virus không mất đi mà nằm im trong các hạch thần kinh. Nhiều năm sau, khi sức đề kháng giảm vì tuổi tác, căng thẳng, mất ngủ, mắc bệnh mạn tính, virus có thể "thức dậy" và gây zona.

Bệnh không phải do "con giời bò qua" nên các cách đắp lá, vẽ mực, đắp đậu xanh dân gian không giúp khỏi bệnh, ngược lại dễ gây nhiễm trùng.

Dấu hiệu nhận biết

  • Vài ngày đầu: đau rát, châm chích, ngứa ở một bên cơ thể dù da còn bình thường.
  • Sau đó nổi mảng da đỏ, rồi mụn nước mọc thành chùm, xếp thành dải dọc theo đường đi của dây thần kinh.
  • Thường chỉ ở một bên: một bên ngực, lưng, bụng, mặt; không vượt qua đường giữa cơ thể.
  • Có thể sốt nhẹ, mệt mỏi, nổi hạch.

Chăm sóc đúng tại nhà

  • Giữ vùng da tổn thương sạch, khô; mặc quần áo rộng, mềm, bằng vải cotton.
  • Không chọc vỡ mụn nước, không gãi, không đắp lá.
  • Ăn uống đủ chất, uống đủ nước, ngủ đủ giấc.
  • Tránh tiếp xúc gần với phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ chưa mắc thủy đậu và người suy giảm miễn dịch cho đến khi mụn nước đóng vảy.

Khi nào cần đi khám ngay?

Điều trị trong vài ngày đầu giúp bệnh nhẹ hơn và giảm nguy cơ đau dây thần kinh kéo dài sau zona, biến chứng hay gặp ở người lớn tuổi. Anh chị nên đi khám sớm, đặc biệt khi:

  • Zona ở vùng mặt, quanh mắt, tai: có thể ảnh hưởng đến thị lực, thính lực.
  • Người trên 50 tuổi, người có bệnh mạn tính, đang điều trị làm giảm miễn dịch.
  • Tổn thương lan rộng, chảy mủ, sốt cao.
  • Đau quá nhiều làm mất ngủ.

Hiện có vaccine phòng zona dành cho người lớn tuổi, anh chị có thể hỏi bác sĩ khi đi khám. Anh chị có thể đến khám trực tiếp trong giờ làm việc tại Trung tâm Y Khoa Kỳ Hòa, 266A - 268, Đường 3 Tháng 2, Phường Hòa Hưng, TP.HCM. Hotline 028.3868.1097, Zalo 082.299.3377.

Zona thần kinh (giời leo): dấu hiệu sớm và cách chăm sóc đúng